Þú getur byggt farsælt fyrirtæki og samt búið þér til slæma vinnu

Farsælt lítið fyrirtæki á Íslandi þarf ekki að vera með tugi starfsmanna eða veltu sem myndi vekja athygli á stærri markaði. Fyrir þjálfara, ráðgjafa eða annan sérfræðing getur árangurinn verið fullt dagatal, stöðug eftirspurn, góðar tekjur og orðspor sem hefur byggst upp á mörgum árum. Það er raunverulegur árangur.

Samt getur sami rekstur verið orðinn slæm vinna fyrir eigandann. Allar tekjur krefjast beinnar viðveru hans, frí kostar of mikið og hver nýr viðskiptavinur fyllir síðasta lausa plássið í vikunni. Hann ber áhættuna, sér um söluna og lagar það sem fer úrskeiðis, en hefur minna svigrúm en starfsmaður í góðu starfi.

Þetta þýðir ekki að einyrkjarekstur sé gallaður eða að allir eigi að ráða fólk. Það þýðir aðeins að fyrirtækið þarf að meta á fleiri forsendum en því hvort næg vinna sé til staðar.

Þegar góð eftirspurn verður að þaki

Í þjónustu sem byggir á sérþekkingu er algengt að fyrsta vandamálið sé að fá nóg að gera. Þegar það tekst heldur eigandinn áfram að leysa reksturinn með sama hætti: fleiri tímar, meiri svörun og þéttara dagatal. Að lokum verður eftirspurnin ekki lengur vandinn. Takmarkandi þátturinn er hvernig þjónustan er sett saman og hvað hver viðskiptavinur krefst af eigandanum.

Fullt dagatal getur þá litið betur út utan frá en innan. Tekjurnar eru ágætar, en lítið svigrúm er til að veikjast, þróa þjónustuna eða vinna að því sem gæti bætt reksturinn. Ef verð er of lágt þarf stöðugt magn. Ef allt er sérsniðið verður erfitt að fá hjálp. Ef aðeins nafn eigandans selur þarf hann sjálfur að halda athyglinni lifandi.

Slæma vinnan verður til þegar velgengnin styrkir mynstur sem var skynsamlegt í upphafi en á ekki lengur við. Það sem þarf er ekki endilega meiri sala. Stundum þarf að endurhanna það sem þegar selst.

Reiknaðu launin og ábyrgðina heiðarlega

Eigendur rugla stundum saman launum fyrir vinnu og ávöxtun af eignarhaldi. Ef þú sinnir allri þjónustu, sölu og stjórnun áttu rétt á að meta hvað sambærileg vinna myndi kosta fyrirtækið. Það sem situr eftir umfram eðlileg laun fyrir þessa vinnu er nær því að vera hagnaður fyrirtækisins.

Þessi aðgreining getur verið óþægileg. Fyrirtæki sem skilar góðri upphæð inn á heimili eigandans kann að vera að greiða sanngjörn laun fyrir mjög mikið starf, en lítið fyrir áhættuna og eignarhaldið. Það er ekki dómur yfir rekstrinum. Þetta er greining sem sýnir hvað þarf að breytast ef eigandinn vill annað samband við fyrirtækið.

Skoðaðu einnig ógreiddu ábyrgðina. Hversu oft fylgir vinnan þér heim? Hvað gerist með tekjurnar ef þú tekur frí? Hversu mikið af vikunni fer í verkefni sem viðskiptavinurinn sér ekki? Gott starf getur verið krefjandi, en eigandinn ætti að vita hvað hann fær í staðinn.

Betra fyrirtæki þarf ekki að vera stærra

Fyrsta leiðin getur verið hærra verð eða skýrari afmörkun. Betri viðskiptavinir og færri undantekningar geta bætt bæði hagnað og vinnudag. Önnur leið er að breyta hluta þjónustunnar þannig að þekkingin nýtist oftar en einu sinni, án þess að fórna þeim gæðum sem gera hana verðmæta.

Stundum er rétt að ráða aðstoð, en þá þarf að vera ljóst hvað sú ráðning á að leysa. Að bæta manneskju inn í óskýran rekstur getur aukið vesenið án þess að losa eigandann. Í öðrum tilvikum er einfaldara að halda fyrirtækinu litlu og láta það skila eigandanum meira fyrir vinnuna.

Þú þarft ekki að breyta sjálfum þér úr góðum sérfræðingi í framkvæmdastjóra stórs fyrirtækis til að vera alvöru eigandi. Þú þarft hins vegar að taka afstöðu til vinnunnar sem þú ert að búa til. Fyrirtækið má vera lítið, persónulegt og mjög háð hæfileikum þínum ef það er meðvitað val og skilar þér því sem þú vilt. Munurinn liggur í því hvort þú átt vinnuna eða hvort hún á þig.